بر کسی پوشیده نیست که از جمله مسائل مهم در اداره امور اجرایی یک جامعه، تصمیم‏گیری است و کسی که در مصدر اتخاذ یک تصمیم قرار گرفته است، در زمانی قادر به اتخاذ روشی مناسب برای حل موضوعات ارجاعی خواهد بود که دستگاه نظارت بر امور تالی، او را با اطلاعات صحیح از فرآیند در حال اجرای مجموعه زیردست، تغذیه نموده باشد.

بنابراین بسیاری از دانش پژوهان بخش مدیریت، بر این باورند که تصمیم‏گیری مترادف با مدیریت و نظارت مهمترین بخش جوهر و ذاتی آن است.
بدیهی است که تصمیم‏گیری به شیوه‏ای کارآمد، به خصوص در دنیای پیچیده کنونی، مستلزم به کارگیری و برخورداری از مقادر زیادی از اطلاعات می‏باشد و در واقع اطلاعات به عنوان ابزاری راهبردی، رکنی مهم در تصمیم‏سازی مدیریت محسوب می‏شود. بی‏شک اتخاذ روش یک مدیر برای تصمیم‏گیری، بستگی به صحت و دقت اطلاعاتی دارد که در زمان تصمیم‏گیری، در اختیار وی قرار دارد و البته کاملا واضح است که به منظور جمع‏آوری داده‏های اولیه که به دست پردازش سپرده خواهند شد، وجود یک سیستم کارآمد نظارتی بسیار ضروری است.
گستردگی تحولات و دگرگونی‏های داخلی و خارجی سازمان‏ها، ضرورت اخذ تصمیمات پیچیده‏تر را برای مدیران آشکار ساخته است، بطوری که در حال حاضر، بدون دسترسی به سیستم‏های اطلاعاتی مدیریت، تصمیم‏گیری به مفهوم علمی آن ممکن نمی‏باشد. یکی از متفکران عرصه مدیریت، عدم اطمینان و پیش‏بینی ناپذیری امور و تحولات را از بارزترین ویژگی‏های انتقال از محیط های ساده به پیچیده یا محیط‌های ایستا به پویا و اتخاذ تصمیمات برنامه‏ریزی نشده می‏داند. حال آنکه به علت تراکم امور جاری و گستردگی شاخه‏های عملیاتی، یکی از روش‏های ایجاد یک نظارت کارآمد در امور اجرایی، استفاده از روش‏های رایانه‏ای و اتوماتیک نمودن امور کنترل در بازوهای اجرایی است.
لذا با توجه به شرایط کنونی حاکم بر سازمان‏ها و جوامع، مدیران باید اهمیت دسترسی به اطلاعات، به ویژه در رابطه با تصمیمات برنامه‏ریزی نشده و کاهش عدم اطمینان را درک نموده و در جهت دستیابی به اطلاعات دسته‏بندی شده و دقیق، صحیح و روزآمد، به عنوان یک آیتم اساسی در تصمیم‏گیری و یک منبع گرانبها در ایجاد روش‏های مدیریتی و نظارت، اهتمام ورزند.
● نقش اطلاعات در توسعه جوامع
برنامه ریزی توسعه و پیشرفت آگاهانه اقتصادی و اجتماعی، تلاش ارزشمندی است که نیاز شدید به دانش و اطلاعات دارد و می‏توان آن را به عنوان نمود تصویری کاربرد اطلاعات در توسعه دانست. اگر اجتماعات کنونی را به دو دسته توسعه یافته و در حال توسعه تقسیم نماییم، مشخصا به دو گروه ثروتمندان اطلاعاتی و فقرای اطلاعاتی برخورد می‏کنیم.
گروه اول، جوامعی هستند که به ابزار پیشرفته و توسعه مسلح‏اند، و به عنوان محصول عصر اطلاعات تبدیل شده‏اند و پیشتاز میدان تلقی می‏گردند و سایر جوامع دنبال‏رو آنها خواهند بود.
بدیهی است که این جوامع به اهمیت اطلاعات و نقش آن در کلیه امور اعم از مدیریت، نظارت و غیره پی برده‏اند و از تسهیلات آن بهره‏مندند و بیش از ۵۰% اشتغال نیروی انسانی خود را در بخش صنایع اطلاع‏رسانی مستقر نموده‏اند که این مورد بر اهمیت موضوع می‏افزاید. تا آنجا که سهولت در دسترسی به اطلاعات را شاخص تعیین‏کننده در امر توسعه دانسته‏اند.
در شرایطی این چنین، جوامع در حال توسعه در صورتی که علاقمند به کاهش فاصله عمیق خود با جوامع پیشرفته باشند، باید از راه کسب دانش و اطلاعات در جهت توسعه بکوشند و مشکلات و گلوگاه‏های موجودِ خود را، ناشی از استفاده نادرست از ابزارهای دیروزی، برای حل مشکلات امروزی بدانند. سیاست‌گزاران این اجتماعات، با توجه به رسالت خطیر و تعهد سنگین خود به عنوان رابط بین حال و آینده جامعه‏ای که در آن زندگی می‏کنند، باید توجه لازم را به این مهم معطوف دارند و تمهیدات و انگیزه لازم برای ایجاد نظام منسجم و هماهنگ اطلاعات و فناوری آن را فراهم نمایند.
«پل رومر» استاد دانشگاه برکلی در همین رابطه گفته است که: «اگر قرارباشد بیش از۶۰% عوامل رشد و توسعه پایدار را براساس دانش و دانایی بدانیم، لازم است هرگونه برنامه‏ریزی در راستای تحقق توسعه مذکور را براساس دانش و دانایی و بهره‏گیری از فناوری اطلاعات طراحی نماییم.»
این امر به حدی بااهمیت است که هیچ گاه نباید تحت‏الشعاع کمبودها و صرفه‏جویی‏های مالی و اقتصادی قرار گیرد، بدین معنا که هرگاه جامعه یا جوامعی با کمبود منابع و گلوگاه‏های اقتصادی بیشتری مواجه باشند، ضرورت توجه به این امر، جدی‏تر می‏نماید، زیرا پرداختن به آن می‏تواند فرصت‏های ویژه‏ای را در مقوله‏های مختلف توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی و امور کاربردی فراهم آورد.
● نقش اطلاعات در نظارت بر زیرگروه‏های اجرایی
با توجه به نقش همه جانبه اطلاعات در کلیه امور جاری جوامع توسعه یافته و در حال توسعه، تاثیر وجود اطلاعات در امور نظارتی نیز بیش از گذشته حائز اهمیت می‏نماید.
آنچه به عنوان نظارت مطرح می‏شود، در واقع دقت نمودن در امور اجرایی و حسن اجرای برنامه‏ریزی‏های قبلی است و در گذشته به علت کم بودن حجم امور، اکثر واحدهای مستقل در سازمان‏ها به امر نظارت سنتی و ارائه گزارشات مختلفی که بعضا در امور تصمیم‏سازی موثر بوده است، اقدام می‏نموده‏اند. حال آنکه در صورت استفاده از تجهیزات فناوری اطلاعات و در اختیار داشتن پروسه‏های عملیاتی و بایدها و نبایدهایی که توسط سیاستگزاران اولیه تهیه شده است، می‏توانند با استفاده از سیستم‏های انفورماتیک و داده‏پردازی حسن اجرای قوانین و دستورالعمل‏های ابلاغ شده را بیش از پیش کنترل نمایند. بطور مثال دقت نظر بسیاری از سازمان‏ها در نظارت بر حضور کارکنان و امکان اشتباه در حضور و غیاب، باعث شده است که تجهیزات رایانه‏ای، معضلات مربوط به تفاوت نظر کارکنان و محاسبات حقوقی آنها را تسهیل نماید. لذا در صورتی که این نوع نگاه سیستماتیک در ارکان دیگر نظارت نیز مورد توجه قرار گیرد، مسلما ضمن تسهیل امور مدیریتی، باعث بالارفتن راندمان اجرایی پروژه‏ها و در نهایت تاثیرپذیری روند توسعه در امور اقتصادی، اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و... خواهد گردید. به همین دلیل است که نوع مدیریت دولت الکترونیک در بسیاری از کشورها از جمله ایران در دست بررسی و یا اجرا می‏باشد.

تبليغات داخلي ...

حاميان ما ...